080-password-manager
โปรแกรมจัดการรหัสผ่านคืออะไร และคนเล่นเกมควรเริ่มใช้ยังไง
คนเล่นเกมคนหนึ่งมักมีบัญชีมากกว่าที่ตัวเองนึกออก ทั้งร้านค้าเกม ระบบเพื่อน และเกมที่ลงทะเบียนแยก มากพอที่จะจำรหัสของแต่ละอันไม่ได้ตั้งแต่ปีที่แล้ว วิธีที่คนส่วนใหญ่ใช้จึงเป็นการตั้งรหัสคล้ายกันแล้วเติมตัวเลขต่อท้าย ซึ่งช่วยให้จำได้แต่ไม่ได้ช่วยเรื่องความปลอดภัยเลย เราจะดูทั้งข้อดี ข้อควรระวัง และวิธีเริ่มใช้แบบไม่กินเวลาทั้งวัน เพื่อให้เรื่องนี้จบไปทีเดียวแล้วไม่ต้องกลับมาคิดอีกทำไมรหัสเดียวหลุดแล้วพังทั้งหมดเวลาบริการใดบริการหนึ่งถูกเจาะและข้อมูลผู้ใช้รั่วออกไป สิ่งที่หลุดไม่ได้อยู่แค่ที่นั่น ข้อมูลชุดนั้นจะถูกส่งต่อและนำไปทดลองเข้าเว็บอื่นเป็นชุด ถ้าเราใช้รหัสเดียวกันหลายที่ ก็เท่ากับส่งกุญแจให้เขาทั้งพวง จุดที่อันตรายที่สุดคืออีเมลหลักเพราะมันปลดล็อกทุกอย่าง ความเสียหายจึงไม่ได้จำกัดอยู่แค่บัญชีที่ถูกเจาะจริงในตอนแรก การใช้รหัสไม่ซ้ำจึงตัดวงจรนี้ได้ตั้งแต่ต้นทางปัญหาคือรหัสไม่ซ้ำแปลว่าต้องจำหลายสิบชุดซึ่งไม่มีใครทำได้จริง คนที่พยายามจำมักจบด้วยการตั้งรูปแบบที่คาดเดาได้ในที่สุด โปรแกรมจัดการรหัสผ่านเกิดมาเพื่อรับหน้าที่ตรงนี้แทนเรา มันสร้างรหัสใหม่ที่ไม่ซ้ำให้ทุกครั้งที่เราสมัครบริการเพิ่ม ผลคือเราได้ความปลอดภัยของการไม่ใช้รหัสซ้ำโดยไม่ต้องจำอะไรเพิ่ม นี่คือเหตุผลที่มันคุ้มค่าตั้งแต่วันแรกที่ใช้เรื่องที่ต้องรู้ทีละข้อ1. โปรแกรมจัดการรหัสทำอะไรให้ในชีวิตประจำวันหน้าที่หลักคือเก็บชื่อผู้ใช้และรหัสของทุกบริการไว้ในคลังที่เข้ารหัสไว้ และเรียกรายการที่ตรงกับเว็บนั้นขึ้นมาให้เลือกโดยไม่ต้องค้น นอกจากนั้นยังช่วยสร้างรหัสใหม่ที่สุ่มจริงให้ทุกครั้งที่สมัคร g2gsnack แล้วเก็บไว้ผูกกับที่อยู่ของเว็บนั้นให้เรียกใช้ได้ในครั้งถัดไป บางตัวเตือนเมื่อมีบริการที่เราใช้ปรากฏในรายงานข้อมูลรั่วไหล ทั้งหมดนี้ทำงานเงียบ ๆ อยู่เบื้องหลังโดยไม่รบกวนเวลาเล่นเกม2. รหัสหลักคือตัวเดียวที่ต้องจำให้ได้ทุกอย่างในคลังถูกล็อกด้วยรหัสหลักตัวเดียว ซึ่งควรยาวและจำง่ายไปพร้อมกัน ทางที่ดีคือเอาคำหลายคำที่ไม่เกี่ยวกันมาต่อกันเป็นประโยคยาว ๆ สิ่งที่ต้องเลี่ยงคือข้อมูลที่คนรอบตัวรู้อยู่แล้ว เช่นคำที่เคยใช้เป็นชื่อในเกมหรือชื่อบัญชีสื่อสังคมของเรา ถ้าเคยใช้ที่อื่นมาก่อน ให้ถือว่าใช้เป็นรหัสหลักไม่ได้แล้ว เพราะมันคือกุญแจดอกเดียวที่เปิดคลังทั้งใบ3. เมื่อมันไม่ยอมกรอกให้ นั่นคือสัญญาณเตือนข้อดีที่คนไม่ค่อยพูดถึงคือมันจับคู่รายการกับที่อยู่ของเว็บอย่างเคร่งครัด มันเทียบทีละตัวอักษรซึ่งละเอียดกว่าที่สายตาคนจะจับได้ หน้าเข้าสู่ระบบปลอมมักทำหน้าตาเหมือนของจริงจนคนแยกไม่ออก แต่สายตาคนมักมองข้ามตัวอักษรที่สลับกันหนึ่งหรือสองตัว ดังนั้นเวลาที่โปรแกรมเงียบทั้งที่หน้าตาดูถูกต้อง ให้หยุดก่อนทันที ฟีเจอร์นี้ช่วยกันเว็บปลอมได้ดีกว่าการฝึกสายตาเสียอีก4. การแชร์รหัสกับคนในครอบครัวอย่างปลอดภัยหลายบ้านมีบัญชีที่ใช้ร่วมกันจริง ๆ ทั้งบัญชีดูหนังและบัญชีร้านค้าเกมของครอบครัว การบอกกันปากเปล่าแล้วให้จดไว้ในโน้ตของเครื่องก็ไม่ต่างกันนัก โปรแกรมส่วนใหญ่มีคลังที่แชร์กันได้ภายในกลุ่มโดยไม่ต้องเปิดเผยตัวรหัส เมื่อต้องการถอนสิทธิ์ใครก็ทำได้โดยไม่ต้องเปลี่ยนรหัสทั้งชุด ควรทบทวนเป็นระยะว่ายังต้องแชร์รายการเดิมอยู่หรือเปล่า เท่านี้ก็ลดปัญหาบัญชีหลุดจากคนใกล้ตัวไปได้มาก5. ทางเลือกแบบเก็บไว้ในเครื่องสำหรับคนไม่ไว้ใจคลาวด์บางคนไม่สบายใจที่จะฝากคลังรหัสไว้กับบริการออนไลน์ ซึ่งเป็นความกังวลที่เข้าใจได้ มีโปรแกรมกลุ่มหนึ่งที่ออกแบบมาให้จัดการไฟล์คลังด้วยตัวเอง แลกมาด้วยภาระที่เราต้องรับผิดชอบเองมากขึ้น เพราะถ้าเครื่องเสียโดยไม่มีสำเนา ข้อมูลจะหายไปทั้งหมดจริง ถ้าไม่แน่ใจว่าจะสำรองไฟล์ได้สม่ำเสมอ แบบออนไลน์ปลอดภัยกว่า เพราะคลังที่หายไปเลยนั้นเสียหายกว่าความกังวลเรื่องคลาวด์6. ย้ายรหัสเดิมเข้ามาโดยไม่ต้องเสียเวลาทั้งวันความคิดที่ว่าต้องนั่งเปลี่ยนรหัสทุกบัญชีในวันเดียวคือสาเหตุที่คนไม่เริ่มสักที วิธีที่ทำได้จริงคือแบ่งเป็นรอบ ๆ แทนการลุยรวดเดียวจบ เริ่มจากบัญชีที่สำคัญที่สุดก่อนแค่ไม่กี่รายการ อีเมลหลักมาก่อนเสมอเพราะมันคือทางเข้าของทุกอย่างที่เหลือ ส่วนที่เหลือปล่อยให้โปรแกรมถามเองเมื่อเราล็อกอินครั้งถัดไป ไม่กี่สัปดาห์คลังก็ครบเองโดยไม่รู้สึกว่าเหนื่อย7. เตรียมทางกลับเผื่อลืมรหัสหลักหรือเปลี่ยนเครื่องจุดที่คนกลัวมากที่สุดคือถ้าลืมรหัสหลักแล้วจะทำยังไง ซึ่งเตรียมล่วงหน้าได้ โปรแกรมหลายตัวสร้างชุดกู้คืนให้ตอนตั้งค่าเสร็จใหม่ ๆ สิ่งที่ควรทำคือพิมพ์ออกมาแล้วเก็บไว้ในที่ที่ปลอดภัยนอกเครื่อง เช่นแยกเก็บสองชุดคนละที่เผื่อกรณีที่หนึ่งในนั้นหาย อย่าถ่ายรูปเก็บไว้ในโทรศัพท์เพราะมันซิงก์ขึ้นออนไลน์เอง ห้านาทีตรงนี้ช่วยเราได้ในวันที่เครื่องหายจริงข้อผิดพลาดที่มือใหม่มักเจอข้อแรกคือตั้งรหัสหลักแบบเดียวกับรหัสที่เคยใช้มาก่อน ซึ่งเท่ากับย้ายของมีค่าทั้งหมดมาไว้หลังกุญแจที่รั่วไปแล้ว ข้อที่สองคือเปิดใช้แล้วไม่ตั้งการยืนยันสองขั้นตอนกับตัวโปรแกรมเอง ทั้งที่เป็นบัญชีที่ควรได้รับการป้องกันหนาแน่นที่สุดในบรรดาทั้งหมด ข้อที่สามคือให้ของสองชั้นมาอยู่หลังกุญแจดอกเดียวกันเสีย ซึ่งลดความหมายของการมีสองชั้นลงไปพอสมควรข้อที่สี่คือเปิดให้กรอกอัตโนมัติทันทีโดยไม่ต้องยืนยันตัวตนก่อน ส่งผลให้เครื่องที่ปลดล็อกค้างไว้กลายเป็นกุญแจสำรองไปเลย ข้อที่ห้าคือไม่ยอมลบรายการเก่าที่เลิกใช้ไปแล้วออกจากคลัง ทำให้คลังรกจนหารายการที่ต้องการไม่เจอเวลารีบใช้งาน ข้อสุดท้ายคือไม่เคยแก้รายการที่ระบบขึ้นเตือนว่ามีความเสี่ยง รายงานนั้นคือส่วนที่ให้ประโยชน์มากที่สุดของโปรแกรมการใช้ตัวจัดการรหัสผ่านในบริบทผู้เล่นไทยคนไทยจำนวนมากเล่นเกมบนโทรศัพท์เป็นหลักและใช้คอมเป็นเครื่องรอง ทำให้ควรเลือกโปรแกรมที่ทำงานได้ดีบนมือถือตั้งแต่แรก จุดที่ควรดูคือการกรอกอัตโนมัติในแอปทำงานได้ราบรื่นหรือไม่ เพราะบางแอปเกมออกแบบหน้าเข้าสู่ระบบไว้แปลกจนระบบจับไม่ได้ ทางออกคือเปิดคลังแล้วคัดลอกมาวางเฉพาะแอปที่มีปัญหา ความสะดวกที่พอรับได้สำคัญกว่าระบบที่สมบูรณ์แต่ไม่มีใครใช้อีกเรื่องที่พบบ่อยในบ้านเราคือการใช้เครื่องร่วมกันในบ้านหรือเล่นที่ร้านเน็ต ซึ่งเป็นสถานการณ์ที่การกรอกอัตโนมัติอาจกลายเป็นดาบสองคม หลักง่าย ๆ คืออย่าติดตั้งคลังรหัสของเราลงบนเครื่องที่ไม่ใช่ของเรา ถ้าต้องใช้จริงให้ล็อกคลังทันทีที่กรอกเสร็จทุกครั้งไป ถ้าเห็นอุปกรณ์ที่ไม่รู้จักให้สั่งตัดออกจากระบบได้ทันที เพราะเครื่องสาธารณะจำอะไรไว้มากกว่าที่เราเห็นคำถามที่พบบ่อยถ้าโปรแกรมจัดการรหัสถูกเจาะ จะเสียทุกอย่างเลยไหม โอกาสน้อยกว่าที่หลายคนกลัว เพราะคลังถูกเข้ารหัสไว้ตั้งแต่ในเครื่องก่อนจะถูกส่งขึ้นไปเก็บ ความเสี่ยงที่แท้จริงจึงอยู่ที่รหัสหลักที่อ่อนแอมากกว่าตัวบริการเองใช้ระบบจำรหัสของเบราว์เซอร์แทนได้ไหม พอใช้ได้แต่ทำได้น้อยกว่าพอสมควร การแชร์ให้คนในบ้านและการแยกคลังทำได้จำกัดกว่ามาก ถ้าใช้อยู่แล้วก็ยังดีกว่าการใช้รหัสซ้ำ แต่การย้ายไปตัวจัดการเต็มรูปแบบคุ้มกว่าจำเป็นต้องจ่ายเงินซื้อรุ่นเสียเงินไหม สำหรับคนทั่วไปรุ่นฟรีก็เพียงพอแล้ว ข้อจำกัดของรุ่นฟรีมักเป็นเรื่องจำนวนอุปกรณ์มากกว่าอย่างอื่น ลองใช้ฟรีไปก่อนแล้วค่อยตัดสินใจเมื่อรู้ว่าตัวเองต้องการอะไรเพิ่มถ้าโทรศัพท์หายจะเข้าคลังไม่ได้เลยหรือเปล่า เข้าได้ถ้าเตรียมทางไว้แล้ว คลังแบบออนไลน์เข้าได้จากเครื่องใหม่ด้วยรหัสหลักตามปกติ จึงควรตั้งค่าส่วนกู้คืนให้เสร็จตั้งแต่วันแรกที่เริ่มใช้ ไม่ใช่รอให้เกิดเรื่องก่อนควรเปลี่ยนรหัสทุกสามเดือนไหม ไม่จำเป็นถ้ารหัสแต่ละอันไม่ซ้ำกันและยาวพอ การบังคับเปลี่ยนบ่อยมักทำให้คนตั้งรหัสที่คาดเดาง่ายขึ้นแทน ให้ดูรายงานความเสี่ยงในโปรแกรมแล้วแก้เฉพาะรายการที่ถูกเตือนจะได้ผลกว่าสรุปการเริ่มใช้ตัวจัดการรหัสผ่านคือการลงแรงครั้งเดียวเพื่อความสบายในระยะยาว เพราะภาระที่หนักที่สุดอยู่ที่วันแรกวันเดียวเท่านั้นจริง ๆ ถ้าจะจำอะไรกลับไปสามข้อ ให้จำว่ารหัสหลักต้องยาวและไม่เคยใช้ที่อื่น เก็บชุดกู้คืนไว้นอกเครื่อง และเริ่มย้ายจากอีเมลหลักก่อนเป็นอย่างแรก เพียงเท่านี้บัญชีที่สะสมมาหลายปีก็ปลอดภัยขึ้นมาก ที่เหลือคือปล่อยให้โปรแกรมทำงานของมันไปเงียบ ๆ ทุกวัน