072-trade-scam
ซื้อขายไอเทมในเกมอย่างไรไม่ให้โดนโกง พร้อมวิธีรับมือเมื่อโดนแล้ว
ตลาดซื้อขายไอเทมระหว่างผู้เล่นเติบโตขึ้นทุกปี และมิจฉาชีพก็ตามมาพร้อมกับเงินที่หมุนอยู่ในนั้น คนที่โดนส่วนใหญ่ไม่ใช่คนไม่รู้เรื่อง แต่เป็นคนที่ประมาทในจังหวะเดียว มิจฉาชีพยุคนี้เตรียมบทและหลักฐานปลอมมาครบจนดูน่าเชื่อถือมาก บทความนี้จะไล่ตั้งแต่วิธีป้องกันก่อนตกลง ไปจนถึงสิ่งที่ต้องทำเมื่อโดนไปแล้ว เพื่อให้ซื้อขายได้โดยไม่ต้องลุ้นทุกครั้งว่าอีกฝ่ายจะทำตามที่ตกลงหรือเปล่าทำไมการซื้อขายระหว่างผู้เล่นถึงเสี่ยงเป็นพิเศษต่างจากการซื้อของทั่วไป การซื้อขายไอเทมส่วนใหญ่ไม่มีคนกลางที่รับผิดชอบจริง ๆ ผู้พัฒนาเกมจำนวนมากระบุชัดว่าไม่รับผิดชอบการซื้อขายนอกระบบ การตามตัวจึงยากมากเพราะไม่มีข้อมูลที่ยืนยันตัวตนจริงผูกไว้ เวลาที่ลงไปกับการตรวจสอบก่อนตกลง คุ้มกว่าการตามเรื่องหลังเสียของวิธีป้องกันตัวเองทีละข้อ1. ใช้ช่องทางทางการเมื่อเกมมีตัวเลือกนั้นเกมจำนวนมากมีระบบซื้อขายในตัวที่ล็อกของทั้งสองฝั่งจนกว่าจะยืนยันครบ เมื่อทุกอย่างเกิดในระบบ ทั้งสองฝ่ายได้ของพร้อมกันโดยไม่ต้องเชื่อใจกัน หลายคนเลี่ยงไปคุยกันนอกระบบเพราะอยากประหยัดค่าธรรมเนียมไม่กี่เปอร์เซ็นต์ เงินที่ประหยัดได้ไม่มีทางคุ้มกับมูลค่าของที่อาจหายไปทั้งก้อน เมื่อมีตัวเลือกในระบบอยู่แล้ว การยืนกรานให้ไปคุยนอกระบบคือเรื่องผิดปกติ2. ห้ามให้รหัสผ่านหรือให้คนอื่นเข้าบัญชีเพื่อส่งของข้ออ้างที่พบบ่อยที่สุดคือของชิ้นนี้ส่งข้ามบัญชีไม่ได้ ต้องให้เข้าไปทำให้ ฟังดูมีเหตุผลจนหลายคนยอมทำ แล้วก็เสียบัญชีไปทั้งบัญชี ไม่ว่าเหตุผลจะฟังดูดีแค่ไหน การให้ข้อมูลเข้าบัญชีกับคนอื่นไม่มีทางเป็นวิธีที่ถูกต้อง ถ้าเสียบัญชีจากการให้รหัสเอง การขอความช่วยเหลือจะยากมาก ไม่มีทีมงานที่ไหนขอรหัสยืนยันจากผู้ใช้ ถ้ามีคนขอแปลว่าเป็นมิจฉาชีพ3. เลือกวิธีจ่ายเงินที่ยังพอมีทางเรียกคืนช่องทางการจ่ายเงินแต่ละแบบให้ความคุ้มครองไม่เท่ากันเลย ซึ่งคนส่วนใหญ่ไม่ได้คิดถึง เกมออนไลน์ยอดนิยม การจ่ายด้วยบัตรเติมเงินหรือรหัสบัตรคือรูปแบบที่มิจฉาชีพชอบที่สุด ในทางกลับกัน ช่องทางที่มีระบบพิพาทให้ยื่นเรื่องได้จะปลอดภัยกว่ามาก การจ่ายผ่านตัวกลางที่มีตัวตนชัดเจนดีกว่าการโอนหากันเองเสมอ เมื่ออีกฝ่ายปฏิเสธทุกวิธีที่ตรวจสอบได้ นั่นคือคำตอบในตัวมันเองแล้ว4. ตรวจประวัติผู้ขายก่อนตกลงทุกครั้งก่อนคุยเรื่องราคา ให้ใช้เวลาสักสิบนาทีดูว่าอีกฝ่ายมีร่องรอยการมีตัวตนจริงหรือไม่ โปรไฟล์ที่ว่างเปล่าหรือเพิ่งเปลี่ยนชื่อไม่นานควรถูกตั้งคำถามก่อนเสมอ ในกลุ่มซื้อขายส่วนใหญ่มีระบบให้รีวิวหรือมีคนช่วยยืนยันประวัติอยู่แล้ว ลองค้นชื่อบัญชีในกลุ่มดูว่าเคยมีใครโพสต์เตือนเรื่องคนนี้ไว้หรือเปล่า ยิ่งมูลค่าสูง ยิ่งต้องใช้เวลาตรวจสอบนานขึ้นตามสัดส่วน5. เก็บหลักฐานให้ครบทุกขั้นตอนตั้งแต่ประโยคแรกที่คุยกัน ให้บันทึกภาพหน้าจอบทสนทนาไว้ทั้งหมด รวมถึงชื่อบัญชี ตัวเลขที่ตกลงกัน และเงื่อนไขที่ทั้งสองฝ่ายรับปาก เมื่อถึงขั้นตอนโอนเงิน ให้เก็บหลักฐานการโอนและเวลาที่ทำรายการไว้อย่างละเอียด บันทึกเลขที่รายการและชื่อบัญชีปลายทางให้ครบถ้วนทุกครั้ง การอัดวิดีโอหน้าจอตอนทำรายการก็เป็นวิธีที่ใช้ได้ผลดีสำหรับของมูลค่าสูง6. สัญญาณอันตรายที่ต้องจับให้ได้สัญญาณที่ชัดที่สุดคือการเร่งให้รีบตัดสินใจโดยอ้างว่ามีคนอื่นรออยู่ ความเร่งรีบคือเครื่องมือหลักที่ใช้ทำให้เราไม่มีเวลาคิดหรือตรวจสอบ สัญญาณที่สองคือราคาที่ต่ำกว่าตลาดมากจนผิดปกติ ส่วนลดที่มากผิดปกติคือค่าตอบแทนของความเสี่ยงที่เรากำลังจะรับ สัญญาณที่สามคือข้อตกลงที่เปลี่ยนหลังจากเราจ่ายไปแล้ว เจอแบบนี้ให้หยุดอย่าจ่ายเพิ่ม7. รูปแบบการโกงที่เจอบ่อยที่สุดแบบแรกคือคนกลางปลอม โดยมีคนที่สามเสนอตัวมารับประกันความปลอดภัยให้ ทั้งสองคนสลับบทกันเพื่อให้เราเชื่อว่ามีคนกลางที่เชื่อถือได้ แบบที่สองคือการอ้างว่าโอนเงินเกินมาแล้วขอให้โอนคืนส่วนต่าง โดยส่งภาพสลิปปลอมหรือรายการที่ยกเลิกได้ภายหลังมาให้ดูเป็นหลักฐาน แบบที่สามคือลิงก์เว็บปลอม ป้องกันได้ด้วยการพิมพ์ที่อยู่เองแทนการกดลิงก์ที่คนอื่นส่งมา8. ทำอย่างไรเมื่อโดนไปแล้วสิ่งแรกที่ต้องทำคือหยุดติดต่อและหยุดโอนเงินเพิ่มทันที ไม่ว่าเขาจะอ้างอะไรก็ตาม มิจฉาชีพมักหลอกต่อว่าถ้าจ่ายอีกนิดจะได้ของคืนหรือได้เงินคืน จากนั้นให้รีบแจ้งธนาคารหรือผู้ให้บริการชำระเงินโดยเร็วที่สุดเท่าที่ทำได้ เตรียมหลักฐานการโอนให้พร้อมก่อนโทร จะทำให้ขั้นตอนเร็วขึ้นมาก ควบคู่กันให้แจ้งทีมงานของเกมและแจ้งความตามช่องทางที่ทางการเปิดไว้ข้อผิดพลาดที่มือใหม่มักเจอข้อแรกคือการเชื่อภาพหน้าจอที่อีกฝ่ายส่งมาเป็นหลักฐาน โดยไม่ได้ตรวจสอบจากฝั่งของตัวเองว่าเงินเข้าจริงหรือของมาจริง ข้อที่สองคือการเชื่อคนที่อยู่ในกลุ่มเดียวกันหรือกิลด์เดียวกันโดยไม่ตรวจอะไรเลย แล้วก็เสียของให้กับคนที่คุยด้วยมานานโดยไม่ทันตั้งตัว ทั้งสองข้อนี้มาจากการลดการ์ดลงเพราะรู้สึกว่าปลอดภัยแล้วข้อที่สามคือการใช้รหัสผ่านเดียวกันทั้งบัญชีเกมและบัญชีที่ใช้ซื้อขาย ทำให้ถ้าที่ใดที่หนึ่งหลุด อีกที่ก็เสี่ยงตามไปด้วยทันที ข้อที่สี่คือการไม่อ่านเงื่อนไขของเกมว่าอนุญาตให้ซื้อขายแบบไหนได้บ้าง เสี่ยงที่จะเสียทั้งของและเสียบัญชีจากการถูกระงับการใช้งาน ข้อที่ห้าคือการคุยเรื่องเงินในช่องทางที่ลบข้อความอัตโนมัติจนไม่เหลือหลักฐานสถานการณ์ในบ้านเราที่ควรรู้การซื้อขายไอเทมในไทยส่วนใหญ่เกิดในกลุ่มบนโซเชียลและแอปแชทที่คนใช้กันอยู่แล้ว ความคุ้นเคยกับช่องทางเหล่านี้ทำให้คนลดความระมัดระวังลงโดยไม่รู้ตัว ผู้ดูแลกลุ่มที่เอาจริงจะมีระบบยืนยันตัวตนของผู้ขายให้ในระดับหนึ่ง ก่อนตกลงกับใคร ให้ลองค้นชื่อหรือเลขบัญชีนั้นในกลุ่มดูก่อนสักครั้งอีกเรื่องที่เป็นบริบทเฉพาะของไทยคือการโอนเงินผ่านระบบพร้อมกันที่ทำได้ในไม่กี่วินาที ความเร็วนี้สะดวกมากแต่ก็แปลว่าเงินถึงมือปลายทางเร็วเกินกว่าจะยับยั้ง ถ้าผู้ขายไม่ยอมรับการแบ่งจ่ายเลยแม้แต่นิดเดียว ให้ระวังเป็นพิเศษ ขั้นตอนเพิ่มมาไม่กี่นาทีแต่ช่วยกรองมิจฉาชีพออกไปได้จำนวนมากคำถามที่พบบ่อยซื้อไอเทมผ่านตลาดในเกมแพงกว่านิดหน่อย คุ้มไหม คุ้มมาก เนื่องจากระบบในเกมทำให้ทั้งสองฝ่ายไม่ต้องเชื่อใจกันเลยก็ยังจบได้ เก็บการเทรดนอกระบบไว้ใช้เฉพาะกรณีที่ไม่มีทางเลือกอื่นจริง ๆ และกับคนที่ตรวจสอบประวัติมาแล้วเท่านั้นถ้าคนขายขอให้จ่ายก่อนครึ่งหนึ่งควรทำไหม พอรับได้ในบางกรณี ถ้าเป็นผู้ขายที่มีประวัติยาวและตรวจสอบได้จริง ความเสี่ยงจะต่ำลงมาก แต่ถ้าเป็นบัญชีใหม่ที่ไม่มีประวัติอะไรเลย อย่าจ่ายก่อนแม้แต่บาทเดียวไม่ว่าเขาจะอ้างเหตุผลใดโดนโกงแล้วแจ้งเกมจะได้ของคืนไหม โอกาสไม่สูงนัก ด้วยความที่ทีมงานพิสูจน์เจตนาของทั้งสองฝ่ายได้ยากมากในทางปฏิบัติ แต่ก็ควรแจ้งอยู่ดี เพราะบัญชีที่ถูกร้องเรียนซ้ำ ๆ มักถูกตรวจสอบและระงับในภายหลัง ซึ่งช่วยคนอื่นได้มีคนอาสาเป็นคนกลางให้ฟรี ควรรับไหม ต้องระวังมาก ถ้าคนกลางเป็นคนที่ผู้ขายแนะนำมาเอง ให้ถือว่าเป็นพวกเดียวกันไว้ก่อน ถ้าจำเป็นต้องใช้จริง ให้เลือกผู้ดูแลกลุ่มที่มีตัวตนชัดเจนและมีประวัติการทำหน้าที่นี้มานานขายของแล้วผู้ซื้อบอกว่าโอนเกิน ควรโอนคืนเลยไหม อย่าเพิ่งโอนคืนเด็ดขาด ให้ตรวจยอดในบัญชีจริงด้วยตัวเองก่อน อย่าดูจากสลิปที่เขาส่งมา วิธีนี้ตัดกลโกงยอดฮิตออกไปได้ทั้งรูปแบบ และยังทำให้มีหลักฐานจากฝั่งธนาคารด้วยสรุปการซื้อขายไอเทมระหว่างผู้เล่นไม่ได้อันตรายเสมอไป แต่ต้องทำด้วยความระมัดระวังที่เหมาะกับมูลค่าของ เมื่อโครงสร้างของการซื้อขายปลอดภัย ความสุจริตของอีกฝ่ายก็สำคัญน้อยลง ถ้าจะจำอะไรกลับไปแค่สามข้อ ให้จำว่าใช้ระบบในเกมทุกครั้งที่มี ไม่ให้ข้อมูลเข้าบัญชีกับใครไม่ว่ากรณีใด และอย่าให้ใครเร่งให้เราตัดสินใจ เพียงเท่านี้การซื้อขายก็ปลอดภัยขึ้นกว่าเดิมมาก แล้วค่อยขยับไปทำรายการมูลค่าสูงขึ้นเมื่อคุ้นกับขั้นตอนตรวจสอบจนเป็นนิสัยแล้ว